Çaydanınız sizi zəhərləyə bilər – kimyaçılar təhlükəli modelləri açıqladı
Hər gün çay və ya qəhvə üçün su qaynadarkən, bunu hansı qabda etdiyimiz barədə nadir hallarda düşünürük. Lakin kimyaçı mütəxəssislər xəbərdarlıq edirlər: bəzi populyar elektrik çaydan modelləri isti suya milyonlarla mikroskopik hissəcik buraxa bilər və bu hissəciklər içkilərlə birlikdə orqanizmimizə daxil olur.
Hansı çaydan modellərindən uzaq durmaq lazımdır
Alimlər bu məsələ ilə bağlı getdikcə daha çox narahatlıq keçirirlər. Gəlin baxaq, hansı çaydanlardan uzaq durmaq və təhlükəsiz cihazı necə seçmək lazımdır.
Problem bəzi elektrik çaydanların hazırlandığı materialdan qaynaqlanır. Ən çox risk aşağı keyfiyyətli plastikdən və ya sertifikasiyasız modellərdən gəlir. Yüksək temperaturun təsiri altında plastik tədricən parçalanaraq suya xırda fraqmentlər buraxa bilər.
Bu mikroskopik fraqmentlər mikoplastik adlanır ölçüsü 5 mm-dən kiçik, bəzən isə nanoölçülü plastik hissəciklərdir. Onlar gözlə görünməsə də, elmi tədqiqatlar qaynar suda mövcudluğunu təsdiqləyib. Mikoplastik istilik, kimyəvi və fiziki təsirlər nəticəsində böyük plastik məmulatların parçalanması ilə yaranır və ilkin materialdan asılı olaraq müxtəlif forma və tərkibə malik olur.
Mikoplastikin insan sağlamlığına təsiri ilə bağlı araşdırmalar davam edir, lakin narahatedici nəticələr artıq mövcuddur. Bu hissəciklər toksinləri və mikroorqanizmləri daşıya bilər və həzm sisteminə daxil olduqda potensial olaraq:
hormonları, maddələr mübadiləsini və əhval-ruhiyyəni tənzimləyən endokrin sistemin
Heyvanlar üzərində aparılan təcrübələr göstərir ki, mikoplastik bağırsaq mikrobiomunu dəyişə bilər ki, bu da ümumi sağlamlıq vəziyyətinə təsir edir. İnsan üçün böyük zərərin birbaşa sübutu olmasa da, ehtiyat prinsipi belə çirkləndiricilərlə təması minimuma endirməyi tövsiyə edir.
Çaydan materialları: üstünlüklər və çatışmazlıqlar
Təhlükəsiz çaydan seçimi ilk növbədə materialdan asılıdır:
Plastik: ucuz və yüngül olduğu üçün geniş yayılıb, lakin potensial risklidir. Aşağı keyfiyyətli plastik, xüsusilə daxili hissələr (filtr, qapaq) yüksək temperaturda mikoplastik buraxa bilər.
Şüşə: xüsusilə borosilikat şüşə təhlükəsiz variant sayılır. İstilik və kimyəvi təsirlərə davamlıdır. Şəffaf olması suyun qaynamasına nəzarət etməyə imkan verir, lakin kövrəkdir.
Paslanmayan polad: möhkəm və uzunömürlü materialdır (məsələn, AISI 304, 18/8). Korroziyaya davamlıdır və zərərli maddələr buraxmır. Daxili hissələrin də təhlükəsiz materialdan olmasına diqqət yetirilməlidir.
Keramika: inert materialdır və suya qarışıqlar buraxmır. İstini yaxşı saxlayır, lakin ağır və kövrəkdir. Şirənin keyfiyyətinə və zərərli boyaların olmamasına diqqət etmək lazımdır.
Material olaraq şüşə, paslanmayan polad və ya keramika seçin.
Qapaq, süzgəc və qızdırıcı element kimi daxili hissələrin təhlükəsiz materialdan olmasına diqqət edin.
Keyfiyyət sertifikatlarını yoxlayın.
Yeni çaydan kimyəvi qoxu verməməlidir.
Digər istifadəçilərin rəylərini nəzərə alın.
Hətta təhlükəsiz cihaz belə mütəmadi olaraq ərpdən təmizlənməlidir. Bu, həm qızdırmanın effektivliyini artırır, həm də mikrohissəciklərin yığılmasını azaldır. Xüsusi təmizləyici vasitələrdən və ya təbii məhlullardan məsələn, sirkə və ya limon turşusundan istifadə etmək olar.
Mikoplastik yalnız çaydanlarla məhdudlaşmır. O, sintetik geyimlərdən, kosmetikadan, plastik qablaşdırmalardan və hətta kran suyundan ətraf mühitə yayılır. Mətbəx avadanlıqlarında material seçiminə diqqətli yanaşmaq daha sağlam həyat tərzinə və daha təmiz ətraf mühitə doğru atılan vacib addımlardan biridir.
Mənbə: https://sonxeber.az/388530/caydaniniz-sizi-zeherleye-biler-kimyacilar-tehlukeli-modelleri-aciqladi
